İsrail İle Suriye Arasında ABD Gözetiminde Yeni Mutabakat

ABD’nin aracılığında Paris’te yapılan görüşmelerin ardından İsrail ve Suriye, askeri gerilimi azaltmayı, istihbarat paylaşımını ve diplomatik temasları kapsayan “ortak bir iletişim mekanizması” kurulması konusunda mutabakata vardı.

ABD Dışişleri Bakanlığı, İsrail ve Suriye’nin, uzun süredir fiilen donmuş ve yüksek riskli bir hatta ilerleyen ilişkilerini “daha istikrarlı ve öngörülebilir” hale getirmeyi amaçlayan bir mutabakata imza attığını açıkladı. Washington’un gözetiminde kurulan yeni mekanizmanın, iki ülke arasında doğrudan ve sürekli bir koordinasyon kanalı işlevi görmesi hedefleniyor.

ABD Gözetiminde Paris Buluşması

ABD Dışişleri Bakanlığı’nın yazılı açıklamasına göre, İsrail ve Suriye’den üst düzey yetkililer Paris’te bir araya gelerek güvenlik, askeri gerilimin azaltılması ve bölgesel istikrar başlıklarını ele aldı. Görüşmeler, ABD’nin doğrudan himayesinde yürütüldü ve tarafların karşılıklı taahhütlerini içeren ortak bir bildiriyle sonuçlandı.

Açıklamada, mutabakatın “kalıcı güvenlik ve istikrar düzenlemeleri sağlanması yönündeki çabaların sürdürülmesi” amacı taşıdığı vurgulandı. ABD, her iki tarafa da sürecin garantörü ve kolaylaştırıcısı rolüyle destek vermeyi sürdüreceğini belirtti.

Ortak İletişim Mekanizması Ne Anlama Geliyor?

Tarafların üzerinde uzlaştığı “ortak iletişim mekanizması”, istihbarat paylaşımı, askeri gerilimin düşürülmesi, diplomatik temaslar ve olası ticari başlıklar dahil olmak üzere geniş bir alanı kapsıyor. Mekanizmanın temel işlevi, olası anlaşmazlıkların hızla ele alınması ve sahadaki yanlış anlamaların sıcak çatışmaya dönüşmesinin önlenmesi olarak tanımlanıyor.

ABD Dışişleri Bakanlığı, bu yapının “acil ve sürekli koordinasyonu” mümkün kılacağını ve iki ülke arasında yeni bir temas zemini oluşturacağını kaydetti.

“Yeni Bir Sayfa” Vurgusu

Ortak bildiride, mutabakatın yalnızca teknik bir düzenleme olmadığı, aynı zamanda siyasi bir niyet beyanı taşıdığına dikkat çekildi. Açıklamada, “Bu ortak bildiri, tarafların gelecek nesillerin yararı için ilişkilerinde yeni bir sayfa açma kararlılığını yansıtmaktadır” ifadeleri kullanıldı.

Bu vurgu, İsrail-Suriye hattında yıllardır süren dolaylı temasların, ilk kez daha kurumsal ve düzenli bir çerçeveye taşınabileceği yönünde yorumlandı.

Heyetler Ve Washington’un Ağırlığı

Paris’teki görüşmelere İsrail adına Washington Büyükelçisi Yechiel Leiter, Başbakan Binyamin Netanyahu’nun askeri danışmanı Roman Gofman ve Ulusal Güvenlik Konseyi Başkan Vekili Gil Reich katıldı. Suriye heyetinde ise Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile Genel İstihbarat İdaresi Başkanı Hüseyin es-Selame yer aldı.

ABD tarafında, Suriye Özel Temsilcisi ve Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Başkan Donald Trump’ın damadı Jared Kushner görüşmelere katılan isimler oldu. Bu katılım, Washington’un sürece verdiği siyasi ağırlığın altını çizen bir unsur olarak değerlendirildi.

Bölgesel Dengeler Açısından Kritik Adım

Uzmanlar, mutabakatın henüz diplomatik normalleşme anlamına gelmediğini, ancak İsrail-Suriye hattında kontrolsüz tırmanma riskini azaltabilecek önemli bir ara adım olduğunu vurguluyor. Özellikle Suriye sahasında farklı askeri aktörlerin varlığı düşünüldüğünde, doğrudan ve sürekli bir iletişim kanalının bölgesel kriz yönetimi açısından kritik olabileceği ifade ediliyor.

  • NHY / ABD Dışişleri Bakanlığı yazılı açıklaması; Anadolu Ajansı (AA)