BirGün muhabiri İsmail Arı’nın tutuklanma sürecinde maruz kaldığını ileri sürdüğü hak ihlalleriyle ilgili mahkemenin suç duyurusunda bulunmasına rağmen, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı herhangi bir teknik inceleme yaptırmadan “kovuşturmaya yer olmadığına” karar verdi. Arı’nın telefon konum bilgilerinin hakim kararı olmaksızın incelendiği iddiasına ilişkin log kayıtlarının dahi araştırılmaması, yalnızca bireysel bir hak arama mücadelesini değil, gazetecilerin yargısal güvencelere erişimi ve basın özgürlüğü üzerindeki baskıları yeniden tartışmaya açtı.
Mahkemenin Ciddiye Aldığı İddia Savcılıkta Sonuçsuz Kaldı
BirGün Gazetesi muhabiri İsmail Arı, yalnızca gazetecilik faaliyetleri nedeniyle tutuklandığını belirttiği davanın ilk duruşmasında gözaltı sürecinde yaşadığı hukuka aykırı uygulamaları mahkeme huzurunda ayrıntılarıyla anlattı. Arı’nın beyanları üzerine mahkeme, iddiaların araştırılması amacıyla suç duyurusunda bulunulmasına karar verdi.
Arı’nın temel iddiası, kolluk kuvvetlerinin herhangi bir hâkim kararı olmaksızın cep telefonu baz istasyonu sinyal bilgilerine erişmiş olabileceği yönündeydi. Gazeteci, bu iddianın teknik olarak kolaylıkla araştırılabileceğini, ilgili log kayıtlarının incelenmesini talep etti.
Ancak Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı Memur ve Parlamenterler Suçları Soruşturma Bürosu tarafından verilen “Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar”da, iddiaların “varsayıma dayandığı” belirtilerek dosya kapatıldı. Kararda herhangi bir teknik inceleme yapıldığına ya da log kayıtlarının talep edilerek değerlendirildiğine ilişkin bir bilgi yer almadı.
Araştırılmayan Deliller Hukuki Denetim Tartışmasını Derinleştirdi
Paylaştığı karar metnine göre savcılık, soruşturmayı genişletecek teknik delil toplama işlemlerine başvurmadan, somut delil bulunmadığı gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına hükmetti.
İsmail Arı ise sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada bu duruma tepki göstererek şu değerlendirmede bulundu:
“Telefon sinyalime hakimlik kararı olmadan bakıldığını düşünüyorum, araştırılsın, log kayıtlarına bakılsın demiştim. Ancak savcı hiçbir araştırma yapmadan dosyayı kapattı. Log kayıtları dahi incelenmedi.”
Gazeteci, yaşadığı süreci “hukuksuzluklara itiraz etme ve hakkını arama imkanının fiilen ortadan kaldırılması” olarak nitelendirdi.
Basın Özgürlüğü Açısından Yeni Bir Tartışma
Olay, yalnızca bireysel bir soruşturmanın seyriyle sınırlı değil. Son yıllarda gazetecilerin gözaltı, tutuklama, dijital takip ve iletişim verilerine erişim iddiaları, Türkiye’de basın özgürlüğüne ilişkin ulusal ve uluslararası raporlarda da sıkça gündeme geliyor.
Basın meslek örgütleri ve insan hakları kuruluşları, gazetecilerin haber kaynaklarının korunmasının demokratik toplumların temel güvencelerinden biri olduğuna dikkat çekiyor. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihadı ile Avrupa Konseyi ve Birleşmiş Milletler’in basın özgürlüğüne ilişkin ilkeleri de, gazetecilere yönelik gözetim ve iletişim tedbirlerinin ancak sıkı yargısal denetim altında ve zorunlu hallerde uygulanabileceğini vurguluyor.
Bu nedenle Arı’nın dile getirdiği iddia, yalnızca bir teknik soruşturmanın eksik yürütülüp yürütülmediği sorusunu değil, haber takibi yapan gazetecilerin dijital mahremiyetinin ve haber kaynaklarının korunmasına ilişkin güvencelerin ne ölçüde işletildiği sorusunu da beraberinde getiriyor.
Hak Arama Özgürlüğü De Tartışmanın Merkezinde
Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’nın verdiği kovuşturmaya yer olmadığı kararı, Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilecek nitelikte olsa da, Arı’nın kamuoyuna yansıyan açıklaması, itirazın ötesinde daha yapısal bir soruna işaret ediyor.
Bir hukuk devletinde, kamu görevlileri hakkında ileri sürülen hak ihlali iddialarının etkili biçimde soruşturulması; yalnızca bireysel adaletin sağlanması açısından değil, kamu otoritesinin hesap verebilirliği bakımından da temel bir yükümlülük olarak kabul ediliyor.
Gazetecilerin haber faaliyetleri nedeniyle yürütülen soruşturmalarda, usule ilişkin güvencelerin eksiksiz uygulanması ve ileri sürülen hak ihlali iddialarının bütün yönleriyle araştırılması ise basın özgürlüğünün korunmasının ayrılmaz bir parçası olarak değerlendiriliyor.
TB / İsmail Arı’nın kamuoyuyla paylaştığı sosyal medya açıklaması
