TÜRK-İŞ’in Mayıs 2026 verileri, Türkiye’de çalışanların ve emeklilerin giderek derinleşen bir geçim krizinin içinde olduğunu bir kez daha ortaya koydu. Dört kişilik bir ailenin yalnızca sağlıklı beslenebilmesi için gereken aylık harcama 35 bin lirayı aşarken, insanca yaşamın asgari maliyeti olarak kabul edilen yoksulluk sınırı 114 bin 576 liraya yükseldi. Araştırma, ücret artışlarının enflasyon karşısında eridiğini ve geniş halk kesimlerinin yaşam standartlarının hızla gerilediğini gösteriyor.
Geçim Krizi Derinleşiyor
Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu’nun (TÜRK-İŞ) yayımladığı Mayıs 2026 Açlık ve Yoksulluk Sınırı Araştırması, ekonomik göstergelerdeki iyileşme söylemleri ile vatandaşın günlük yaşam deneyimi arasındaki uçurumun büyüdüğüne işaret etti.
Araştırmaya göre Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin sağlıklı, dengeli ve yeterli beslenebilmesi için yapması gereken aylık gıda harcaması, yani açlık sınırı, 35 bin 174 lira 85 kuruşa yükseldi. Aynı ailenin gıda harcamalarının yanı sıra konut, ulaşım, eğitim, sağlık, giyim ve diğer zorunlu ihtiyaçlarını karşılayabilmesi için gerekli aylık gelir ise 114 bin 576 lira 10 kuruş olarak hesaplandı.
Bekâr bir çalışanın aylık yaşama maliyeti ise 45 bin 488 lira 25 kuruşa ulaştı.
Mutfak Harcamaları Gelirleri Eritiyor
TÜRK-İŞ verilerine göre yalnızca son bir ay içerisinde dört kişilik bir ailenin mutfak masrafı 588 lira arttı. Yılın ilk beş ayında ise aile bütçelerine yansıyan ek gıda yükü 3 bin 950 liraya ulaştı.
Mayıs ayında mutfak enflasyonu aylık bazda yüzde 1,70 olarak gerçekleşirken, son 12 aylık artış yüzde 40,18 oldu. Yıllık ortalama artış oranı ise yüzde 40,58 olarak hesaplandı. İlk beş aylık dönemdeki toplam artış yüzde 16,69’a ulaştı.
Bu tablo, özellikle gelirinin büyük bölümünü gıda harcamalarına ayırmak zorunda kalan dar ve sabit gelirli kesimlerin enflasyondan çok daha ağır etkilendiğini ortaya koyuyor.
Enflasyonun Yükünü Ücretliler Taşıyor
TÜRK-İŞ açıklamasında, temel ihtiyaç harcamaları içerisinde önemli bir yer tutan gıda fiyatlarındaki yükselişin hane halkı bütçeleri üzerindeki baskıyı artırdığı vurgulandı.
Konfederasyon, özellikle düşük gelirli çalışanlar ve emekliler açısından mutfak harcamalarındaki artışın genel tüketici enflasyonunun üzerinde seyretmesinin dikkat çekici olduğunu belirtti. Açıklamada, mevcut ekonomik koşullarda ücret artışlarının fiyat artışlarını telafi etmekte yetersiz kaldığı ve bunun çalışanların satın alma gücünde ciddi kayıplara yol açtığı ifade edildi.
Bu değerlendirme, son yıllarda uygulanan ücret politikalarının yaşam maliyetlerindeki yükselişi karşılamakta zorlandığı yönündeki tartışmaları da yeniden gündeme taşıdı.
Ücret Politikalarına Eleştirel Uyarı
TÜRK-İŞ, ücretlerin yalnızca gerçekleşen enflasyon oranlarına göre belirlenmesinin çalışanların refahını korumaya yetmediğini belirterek daha kapsamlı bir sosyal politika yaklaşımına ihtiyaç olduğunu vurguladı.
Açıklamada, çalışanların ve emeklilerin satın alma gücünün korunabilmesi, gelir dağılımındaki bozulmanın önüne geçilebilmesi ve yoksulluğun azaltılabilmesi için ücret politikalarının yalnızca enflasyon verilerine endekslenmemesi gerektiği ifade edildi.
Araştırma sonuçları, Türkiye’de ekonomik büyüme ve makro göstergeler üzerine yapılan tartışmaların ötesinde, geniş toplum kesimlerinin günlük yaşamında hissedilen geçim baskısının sürdüğünü ve gelirlerin temel ihtiyaçları karşılamakta giderek daha yetersiz hale geldiğini ortaya koyuyor.
Rakamların Söylediği
- Açlık sınırı: 35.174,85 TL
- Yoksulluk sınırı: 114.576,10 TL
- Bekâr çalışanın yaşama maliyeti: 45.488,25 TL
- Aylık mutfak enflasyonu: %1,70
- Son 12 aylık artış: %40,18
- Yıllık ortalama artış: %40,58
- İlk 5 aylık artış: %16,69
- Son bir ayda mutfak harcamasındaki artış: 588 TL
- Yılın ilk beş ayında aile bütçesine ek yük: 3.950 TL
- TB / Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (TÜRK-İŞ), Mayıs 2026 Açlık ve Yoksulluk Sınırı Araştırması
